Mỹ truy tố đơn vị vận hành tàu Dali sau vụ sập cầu Baltimore khiến 6 người thiệt mạng và gây thiệt hại kinh tế ít nhất 5 tỷ USD.

Vụ truy tố hình sự liên quan tàu Dali cho thấy áp lực pháp lý và trách nhiệm an toàn hàng hải đang gia tăng mạnh đối với các hãng tàu và đơn vị quản lý kỹ thuật, đặc biệt trong các sự cố gây gián đoạn chuỗi cung ứng quy mô lớn.

Bộ Tư pháp Mỹ đã truy tố hình sự đơn vị vận hành tàu container Dali cùng một giám sát kỹ thuật liên quan đến vụ va chạm khiến cầu Francis Scott Key tại Baltimore sập hồi tháng 3/2024.

Theo cáo trạng được công bố sau phán quyết của đại bồi thẩm đoàn liên bang ngày 8/4/2025, Synergy Marine tại Singapore, Synergy Maritime tại Ấn Độ và giám sát kỹ thuật Radhakrishnan Karthik Nair đang đối mặt tổng cộng 18 cáo buộc hình sự.

Các cáo buộc bao gồm âm mưu vi phạm quy định an toàn hàng hải, không thông báo kịp thời cho Tuần duyên Mỹ về tình trạng nguy hiểm đã được xác định trên tàu, cản trở điều tra tai nạn hàng hải và cung cấp thông tin sai lệch cho cơ quan chức năng.

Ngoài ra, Synergy còn bị truy tố theo Đạo luật Nước sạch Mỹ, Đạo luật Ô nhiễm Dầu mỏ và Đạo luật Quản lý chất thải liên quan tới việc xả chất ô nhiễm xuống sông Patapsco.

Theo Bộ Tư pháp Mỹ, các chất ô nhiễm bao gồm container hàng hóa, dầu nhiên liệu cùng các mảnh vỡ từ cây cầu bị sập. Cơ quan này cho biết vụ việc khiến sáu công nhân thi công thiệt mạng và gây thiệt hại kinh tế ít nhất 5 tỷ USD.

Đại diện FBI tại Baltimore nhận định cáo trạng phản ánh chuỗi hành vi che giấu thông tin và vi phạm nghiêm trọng trong vận hành tàu, làm gia tăng rủi ro đối với hoạt động hàng hải công cộng.

Trọng tâm của hồ sơ truy tố xoay quanh các sự cố mất điện toàn bộ hệ thống tàu xảy ra trước thời điểm va chạm.

Theo cáo trạng, một dây điện lỏng trong bảng điện cao áp có thể là nguyên nhân gây ra lần mất điện đầu tiên. Tuy nhiên, quá trình điều tra cũng tập trung vào việc sử dụng bơm súc rửa hệ thống nhiên liệu để cấp nhiên liệu cho hai trong bốn máy phát điện của tàu.

Bộ Tư pháp Mỹ cho rằng hệ thống kỹ thuật trên tàu đã bị thay đổi trong quá trình vận hành khi loại bơm này được sử dụng thay cho bơm cấp nhiên liệu tiêu chuẩn. Tuy nhiên, loại bơm này không được thiết kế để tự khởi động lại sau khi mất điện.

Khi sự cố blackout xảy ra, các máy phát điện không còn nguồn cung nhiên liệu ổn định để duy trì hoạt động, dẫn tới sự cố mất điện lần thứ hai. Theo cáo buộc, nếu tàu sử dụng đúng hệ thống bơm tiêu chuẩn, Dali có thể đã khôi phục nguồn điện và khả năng điều động kịp thời để đi qua cầu an toàn.

Báo cáo điều tra của Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia Mỹ trước đó cũng đánh giá việc sử dụng bơm súc rửa là không phù hợp và xác định đây là yếu tố liên quan trực tiếp tới lần mất điện thứ hai.

Báo cáo đồng thời ghi nhận một giám sát kỹ thuật phủ nhận việc biết hệ thống bơm này được sử dụng để cấp nhiên liệu cho máy phát điện. Theo cơ quan điều tra, vị giám sát cũng thừa nhận đây sẽ là phương án vận hành không thể chấp nhận nếu được dùng làm nguồn cấp nhiên liệu chính.

Bộ Tư pháp Mỹ tiếp tục cáo buộc Synergy và ông Nair đã cản trở quá trình điều tra bằng việc cung cấp tài liệu và thông tin sai lệch. Hồ sơ truy tố cho rằng nhiều tài liệu liên quan tới hệ thống bơm đã bị chỉnh sửa hoặc xóa bỏ nhằm loại bỏ các nội dung liên quan khỏi quá trình điều tra.

Trước đó, Bộ Tư pháp Mỹ từng nhận định chủ tàu và đơn vị quản lý đã đưa vào khai thác một tàu không bảo đảm điều kiện an toàn hàng hải cùng đội ngũ thuyền viên chưa được chuẩn bị đầy đủ.

Trong cuộc họp báo gần nhất, giới chức Mỹ tiếp tục đề cập tới hành vi cắt giảm chi phí một cách liều lĩnh nhằm duy trì hoạt động khai thác của tàu.

Báo cáo của Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia Mỹ cho biết bơm súc rửa đã được sử dụng trên tàu Dali trong nhiều tháng trước tai nạn. Cơ quan này cũng ghi nhận nhiều hạng mục sửa chữa được thực hiện chưa đạt yêu cầu kỹ thuật, bao gồm các biện pháp xử lý liên quan tới tình trạng rung lắc kỹ thuật của tàu.

Các cáo buộc hình sự được công bố chỉ vài tuần trước khi phiên tòa dân sự dự kiến bắt đầu từ ngày 1/6/2026 tại Baltimore.

Gia đình các nạn nhân, chính quyền Baltimore, công ty điện lực Baltimore Gas and Electric, nhiều doanh nghiệp địa phương cùng các chủ hàng đã khởi kiện các bên liên quan sau vụ tai nạn.

Trong khi đó, Synergy và chủ tàu Grace Ocean đang tìm cách áp dụng cơ chế giới hạn trách nhiệm dân sự, quy định cho phép giới hạn mức bồi thường dựa trên giá trị còn lại của tàu và hàng hóa sau tai nạn.

Chính phủ liên bang Mỹ trước đó đã đạt thỏa thuận bồi thường với các công ty liên quan trị giá hơn 100 triệu USD trong năm 2024. Các công ty bảo hiểm cũng đã đạt thỏa thuận với bang Maryland, trong khi các cuộc đàm phán dân sự với nhiều bên khác vẫn đang tiếp tục.

Nguồn: LogisticsNews 247