Tổng thống Mỹ Donald Trump ký dự luật chấm dứt đợt đóng cửa chính phủ kéo dài 43 ngày, tại Nhà Trắng ngày 12/11/2025. Ảnh: AFP

WASHINGTON, Nov 12 (Reuters) – Tổng thống Donald Trump ngày thứ Tư đã ký ban hành đạo luật chấm dứt đợt đóng cửa chính phủ liên bang kéo dài nhất trong lịch sử Hoa Kỳ, chỉ vài giờ sau khi Hạ viện bỏ phiếu khôi phục các chương trình hỗ trợ thực phẩm bị gián đoạn, chi trả lại cho hàng trăm nghìn nhân viên liên bang và tái vận hành hệ thống kiểm soát không lưu bị tê liệt.

Hạ viện do đảng Cộng hòa kiểm soát đã thông qua gói luật với tỷ lệ 222-209, trong đó sự ủng hộ của Trump giúp duy trì sự đoàn kết trong nội bộ trước sự phản đối gay gắt của đảng Dân chủ, lực lượng cho rằng bế tắc kéo dài do các đồng minh tại Thượng viện khởi xướng vẫn không mang lại thỏa thuận gia hạn trợ cấp bảo hiểm y tế liên bang.

Với chữ ký của Trump, sau khi dự luật được Thượng viện thông qua đầu tuần, hàng loạt nhân viên bị buộc nghỉ do đợt đóng cửa kéo dài 43 ngày sẽ có thể quay lại làm việc sớm nhất từ thứ Năm. Tuy nhiên, tiến độ khôi phục đầy đủ các dịch vụ và hoạt động của chính phủ vẫn còn chưa rõ ràng.

"Chúng ta không thể để điều này tái diễn," Trump phát biểu tại Phòng Bầu dục trong lễ ký ban hành lúc đêm muộn, đồng thời chỉ trích đảng Dân chủ. "Đây không phải là cách điều hành một đất nước."

Thỏa thuận này gia hạn ngân sách đến ngày 30/1, đồng nghĩa chính phủ liên bang tiếp tục trên đà bổ sung khoảng 1,8 nghìn tỷ USD mỗi năm vào khoản nợ 38 nghìn tỷ USD.

"Tôi cảm giác như vừa trải qua một tập phim Seinfeld. Chúng ta mất 40 ngày nhưng tôi vẫn không hiểu cốt truyện là gì," nghị sĩ Cộng hòa David Schweikert (bang Arizona) nhận xét, ví cách Quốc hội xử lý tình huống giống những rắc rối trong bộ sitcom nổi tiếng thập niên 1990.

"Tôi cứ nghĩ mọi chuyện sẽ diễn ra trong 48 giờ: ai cũng bày tỏ quan điểm, nổi nóng một chút rồi quay lại làm việc."

Ông nói thêm: "Giờ thì chuyện gì xảy ra khi giận dữ trở thành chính sách?"

Việc chấm dứt đóng cửa mang lại hy vọng các dịch vụ thiết yếu cho ngành hàng không có thời gian phục hồi, đặc biệt khi làn sóng di chuyển dịp Lễ Tạ ơn chỉ còn hai tuần. Việc khôi phục trợ cấp thực phẩm cho hàng triệu gia đình cũng có thể giúp giải phóng ngân sách hộ gia đình trong mùa mua sắm Giáng sinh.

Dòng dữ liệu kinh tế từ các cơ quan thống kê quan trọng cũng sẽ được tái lập trong những ngày tới, sau thời gian gián đoạn khiến nhà đầu tư, các nhà hoạch định chính sách và người dân thiếu thông tin về thị trường việc làm, diễn biến lạm phát, chi tiêu tiêu dùng và tăng trưởng kinh tế.

Tuy vậy, một số khoảng trống dữ liệu được cho là vĩnh viễn, khi Nhà Trắng cho biết báo cáo việc làm và Chỉ số Giá tiêu dùng (CPI) của tháng 10 có thể sẽ không bao giờ được công bố.

Theo ước tính của nhiều chuyên gia kinh tế, đợt đóng cửa đã làm mất hơn một phần mười điểm phần trăm tăng trưởng GDP mỗi tuần trong suốt sáu tuần, dù phần lớn sản lượng bị mất dự kiến sẽ được bù đắp trong thời gian tới.

KHÔNG CÓ CAM KẾT VỀ CHĂM SÓC SỨC KHỎE

Cuộc bỏ phiếu diễn ra tám ngày sau khi đảng Dân chủ thắng nhiều cuộc bầu cử quan trọng, khiến họ kỳ vọng khả năng giành được gia hạn trợ cấp bảo hiểm y tế vốn sẽ hết hạn cuối năm.

Dù thỏa thuận mở đường cho cuộc bỏ phiếu tại Thượng viện vào tháng 12 về vấn đề này, Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson không đưa ra cam kết tương tự.

Nữ nghị sĩ Dân chủ Mikie Sherrill, người vừa thắng cử Thống đốc bang New Jersey tuần trước, đã phản đối dự luật trong bài phát biểu cuối cùng tại Hạ viện trước khi bà từ nhiệm vào tuần tới. Bà kêu gọi các đồng nghiệp đứng lên trước chính quyền Trump.

"Đừng để cơ quan này trở thành con dấu phê duyệt mang tính hình thức cho một chính quyền tước đi thực phẩm của trẻ em và cắt bỏ chăm sóc y tế," Sherrill nói.

"Gửi tới đất nước: Hãy vững vàng. Như trong Hải quân, chúng tôi nói: đừng bỏ con tàu."

KHÔNG BÊN NÀO THẮNG LỢI RÕ RÀNG

Bất chấp chỉ trích lẫn nhau, không đảng nào giành chiến thắng rõ rệt. Khảo sát Reuters/Ipsos công bố hôm thứ Tư cho thấy 50% người Mỹ trách đảng Cộng hòa gây ra đóng cửa, trong khi 47% đổ lỗi cho đảng Dân chủ.

Cuộc bỏ phiếu diễn ra trong ngày làm việc đầu tiên của Hạ viện kể từ giữa tháng 9, sau kỳ nghỉ dài nhằm gây sức ép lên đảng Dân chủ. Việc quay lại làm việc cũng kích hoạt thời hạn bỏ phiếu về việc công bố toàn bộ hồ sơ giải mật liên quan đến Jeffrey Epstein, điều mà Johnson và Trump trước đó phản đối.

Trong ngày, Johnson đã tuyên thệ tân nghị sĩ Dân chủ Adelita Grijalva, người thắng cuộc bầu cử bổ sung tại Arizona để kế nhiệm cha bà, cố nghị sĩ Raul Grijalva. Bà cung cấp chữ ký cuối cùng để buộc Hạ viện phải bỏ phiếu về vấn đề này, chỉ vài giờ sau khi đảng Dân chủ công bố thêm loạt tài liệu liên quan đến Epstein.

Điều này có nghĩa rằng, sau khi hoàn tất nhiệm vụ hiến định là duy trì hoạt động của chính phủ, Hạ viện một lần nữa có thể bị cuốn vào cuộc điều tra về người bạn cũ của Trump, nhân vật mà cái chết trong tù năm 2019 đã làm bùng lên vô số thuyết âm mưu.

Gói ngân sách cũng cho phép tám thượng nghị sĩ Cộng hòa tìm kiếm khoản bồi thường hàng trăm nghìn USD vì cáo buộc vi phạm quyền riêng tư trong cuộc điều tra liên bang về vụ tấn công Điện Capitol ngày 6/1/2021 do những người ủng hộ Trump thực hiện.

Đạo luật quy định việc thu thập dữ liệu điện thoại của thượng nghị sĩ mà không thông báo là bất hợp pháp trong hầu hết các trường hợp, và cho phép những người bị thu thập dữ liệu khởi kiện Bộ Tư pháp để đòi 500.000 USD tiền bồi thường cùng phí luật sư và chi phí khác.

_____________________________________________________

Nhóm biên tập Cofast News (theo Reuters)

#CofastNetwork #CofastNews

#USPolitics #GovernmentShutdown #Congress #Policy #Economy